Âm trạch & mộ phần
Âm trạch ở Việt Nam: long, huyệt, sa, thủy và hồ sơ mộ phần
Hướng dẫn theo tài liệu Việt Nam, có thuật ngữ truyền thống, ví dụ mộ ở đồng bằng và việc cần chuẩn bị cùng gia đình.

Hiểu đúng phạm vi công việc
Khái niệm âm trạch nói về nơi an táng trong hệ phong thủy truyền thống. Khi khảo sát mộ, người luận xét địa thế, điểm đặt, các thế bao quanh, nước và hướng. Mộ trong nghĩa trang quy hoạch không có điều kiện giống huyệt ở sườn đồi; cần mô tả hiện trạng thay vì sao chép một thế núi lý tưởng.
Hai thế thủy và điều phải vẽ trên sơ đồ
Tài liệu âm trạch Việt gọi Triêu Bái là dòng nước bao quanh phía minh đường, còn Bát Tự mô tả nước phân ra hai nhánh từ khu phía trước. Đây là tên hình thế trong một lối luận; trước khi gọi tên phải biết đang đứng theo hướng nào và dòng thực đi vào hay đi ra.
| Tên gọi | Chi tiết cần đối chiếu |
|---|---|
| Triêu Bái | Đường nước bao quanh; phía trước và các bên theo hướng khảo sát |
| Bát Tự | Hai nhánh phân ra; điểm chia và đường thoát nước |
Các lớp cần ghi tại mộ
| Lớp khảo sát | Ghi nhận |
|---|---|
| Địa thế | Gò, dốc, nền xung quanh; vị trí tương đối |
| Nước | Nguồn vào, hướng ra, dấu đọng sau mưa |
| Hướng | Mũi tên và độ đo; người đo đứng theo trục nào |
| Cấu kiện | Bia, chân mộ, lớp ốp, rãnh, lối đi |
| Nếp gia đình | Người đại diện, dịp thăm, việc được thống nhất |
Một trường hợp ở Việt Nam
Khu mộ gia đình ở đồng bằng cần hỏi cao độ nền, rãnh nước, lối vào mùa mưa và cách quản lý các phần mộ. Đất trũng đọng nước là vấn đề hiện trạng, không tự chứng minh tổ tiên gây tai họa.
Trình tự thăm và chăm mộ
Kiểm tra đúng mộ, số lô và họ tên trên bia. Báo ban quản lý nếu cần sửa; chuẩn bị khăn, nước, chổi và túi rác. Gia đình có thể thưa xin trước khi dọn theo nếp riêng, rồi sắp lễ tưởng nhớ. Nếu khu nghĩa trang có nơi thờ thần linh, thực hiện theo hướng dẫn tại đó.
- Lễ giản dị: hương, hoa, nước hoặc trà, quả tùy gia đình.
- Không tự di chuyển bia hoặc đào nền khi chưa thống nhất.
- Tách việc vệ sinh khỏi sửa cấu kiện và cải táng.
- Thu dọn sau lễ; dùng nơi đốt được chỉ dẫn nếu có.
Khi có lời luận cát – hung
Yêu cầu chỉ rõ đang nói thế đất, phương vị hay dấu hư hỏng nào. Tên “sát” trong tài liệu phong thủy không xác nhận người trong nhà sẽ bị bệnh hoặc chết. Khi gặp quan điểm khác nhau, ghi tên phương pháp và phạm vi; không dùng lời luận để gây áp lực đào mộ hay mua lễ.